Działanie witaminy C

Nazwą „witamina C” obejmuje się kwas L-askorbinowy i kwas L-dehydroaskorbinowy. Kwas askorbinowy jest związkiem o silnych właściwościach redukcyjnych.  Kwas askorbinowy pełni w organizmie wiele istotnych funkcji biochemicznych, takich jak: stymulacja wytwarzania kolagenu, udział w syntezie hormonów i transmiterów i zwiększanie przyswajalności  niehemowego żelaza.

Rola witaminy C

Szczególne znaczenie ma rola witaminy C w metabolizmie lipidów oraz w profilaktyce niedokrwiennej choroby serca. Zgromadzono dużą liczbę dowodów wykazujących, że przewlekłe niedobory witaminy C mogą sprzyjać powstawaniu zmian miażdżycowych oraz podwyższaniu się ciśnienia krwi. Witaminie C, obok innych witamin, przypisywana jest zdolność zapobiegania wczesnym stadiom nowotworów i hamowania ich, m.in. dzięki zdolności zmniejszania tworzących się w przewodzie pokarmowym nitrozoamin.

Kwas askorbinowy jest dobrze wchłaniany, gdyż z fizjologicznej dawki nieprzekraczającej 200 mg wchłania się w około 100%. Obecnie w populacji obserwuje się niedobory biochemiczne tej witaminy. Powodują one osłabienie organizmu, podatność na zmęczenie i infekcje, a także zmniejszają wydolność fizyczną i zdolność adaptacji do zmian temperatury.

Jak wynika z najnowszych badań, przewlekłe niedobory kwasu askorbinowego (nawet niewielkie) mogą potęgować powstawanie zmian miażdżycowych i nowotworowych. Na ryzyko niedoboru kwasu askorbinowego szczególnie narażone są osoby palące papierosy, alkoholicy, ludzie w podeszłym wieku oraz przyjmujący niektóre leki.

Zapotrzebowanie na witaminę C

Zapotrzebowanie organizmu na witaminę C jest przedmiotem intensywnych badań. Zalecane spożycie jest inne w różnych krajach i waha się w granicach  30–100 mg/dzień. Zapotrzebowanie na witaminę C zwiększa się u osób z nadciśnieniem tętniczym, palących papierosy, alkoholików, cukrzyków oraz pod wpływem stresów i nieprawidłowego stylu życia. Zapotrzebowanie palaczy jest o 40 mg większe niż osób niepalących. Większej ilości tej witaminy potrzebują mieszkańcy dużych aglomeracji, gdyż niszczą ją obecne w środowisku zanieczyszczenia i toksyny. Przyjmowanie niektórych leków może także zwiększać zapotrzebowanie na tę ważną witaminę, głównie aspiryna hamuje jej wchłanianie.

Do warzyw i owoców szczególnie bogatych w witaminę C należą: cytryny, pomarańcze, grejpfruty, kiwi, melony, ananasy, ale także rosnące w Polsce czarne oraz czerwone porzeczki, truskawki, jagody czarnego bzu, maliny, jeżyny. Jest jej dużo w warzywach: brukselce, kapuście, kalafiorze, rzepie, cebuli, szpinaku, brokułach, groszku zielonym, kalarepie, szparagach, papryce. Znajduje się też w jabłkach, ziarnach soi, ziemniakach, pomidorach, karczochach.